Domotica: langer en gezonder leven met verstandelijke handicap

Ik schrok afgelopen week van de resultaten van onderzoek naar de gezondheid van oudere mensen met een verstandelijke handicap*. Want ik ken veel jongeren met een verstandelijke beperking. Dat komt door mijn nichtje Anne. Ik heb haar groot zien worden, naar school zien gaan, ken haar clubjes, vrienden en hun ouders, en weet hoe ongelofelijk lief, bijzonder en tegelijkertijd kwetsbaar deze jongvolwassenen zijn. Anne leeft al een aantal jaren in een woongroep, in een gewone wijk en heeft deskundige begeleiding. Ze is nu 28 jaar, en dus nog een leven voor de boeg. En hopelijk wel een langer en gezonder leven dan de huidige ouderen. Want ouderen met een verstandelijke beperking worden ongezonder oud en leven minder lang dan de gemiddelde oudere, komt knalhard naar voren uit het onderzoek.

Kwetsbaar vanaf geboorte
De fitheid, het aantal chronische ziekten en het medicijngebruik van deze groep komt op vijftigjarige leeftijd overeen met die van kwetsbare 75-plussers zonder verstandelijke beperking. Ook leiden mensen met een verstandelijke beperking meer aan ernstig overgewicht. Het goede nieuws is dat interventies kunnen voorkomen dat mensen met een beperking korter en ongezonder leven.
Dan gaat het vooral om ondersteuning bij en aandacht voor gezonder eten en meer bewegen. Ook de inzet van domotica – allerlei slimme ICT-toepassingen voor de woonomgeving – kan bijdragen aan een langer en gezonder leven. Zowel voor mensen in een woongroep als mensen met een licht verstandelijke beperking die zelfstandig wonen.

Domotica als hulpmiddel
Steeds meer wordt bij woonprojecten voor ouderen en mensen met beperkingen gebruikgemaakt van domotica, zoals sensoren, camerabewaking of automatische verlichting en eenvoudige apparatuur die zichzelf aan- en uitschakelt. Domotica die goed werkt bij reguliere ouderen, is voor ouderen met verstandelijke beperkingen niet altijd bruikbaar. Dit is een aandachtspunt bij woonvoorzieningen voor zowel reguliere ouderen als ouderen met verstandelijke beperkingen. Ouderen met verstandelijke beperkingen zijn niet gewend met computers, sociale media en andere toepassingen om te gaan. Hun mogelijkheden om hiermee op latere leeftijd te leren omgaan, zijn zeer beperkt. Alleen als ze dit al op jongere leeftijd hebben geleerd, is de kans aanwezig dat deze kennis beklijft.

Taboe
Dat laatste – op jongere leeftijd ervoor zorgen dat de wereld van de social media en computer niet aan hen voorbij gaat – staat al jarenlang op mijn verlanglijstje. En niet eens omdat jong geleerd oud gedaan is. Maar meer omdat als zij om kunnen gaan met Skype of Facebook ook jonge mensen met een verstandelijke beperking het gevoel hebben erbij te horen en meer mogelijkheden krijgen om zelf hun wereld te vergroten. Toch is gebruik van een compueter en social media bij mensen met een verstandelijke beperking nog redelijk taboe. In ieder geval geen standaard onderdeel van zorgopleidingen en ook niet wat begeleiders standaard verwachten van cliënten of waarin ze hen stimuleren. De angst voor ongewenste effecten is nog té groot. Terwijl mediawijsheid, net zoals iedere andere wijsheid, ook geleerd kan worden. Hopelijk is dit onderzoek een stap in de richting van een toekomst waarin mijn nichtje en haar medebewoners als vanzelfsprekend ook de digitale wereld leren kennen.

*Het onderzoek is uitgevoerd door Heleen Evenhuis, hoogleraar geneeskunde voor verstandelijk gehandicapten bij het Erasmus Medisch Centrum en is getiteld: ‘Gezond ouder met een verstandelijke beperking (GOUD)’.

Deze blog is geschreven door José van Berkum. José is eigenaar/senior adviseur bij Van Berkum Communicatie. Lees meer onder ‘Inspiratie op je werkvloer‘. Of kijk op www.vbcom.nl, word lid van de Linkedingroep Ouderen 2.0 of volg José op Twitter: @Josevanberkum

Advertenties

Wat kunnen we van je leren?

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s